Γιατί το κάνουμε;

4ο Ελευθεριακό Φεστιβάλ Βιβλίου Ιωαννίνων

Παρασκευή 3 & Σάββατο 4 Ιούλη 2020, Άλσος

Πιάνοντας το νήμα από το 10 ο Βαλκανικό Αναρχικό Φεστιβάλ Βιβλίου που πραγματοποιήθηκε στην πόλη
μας το 2016, το Ελευθεριακό Φεστιβάλ Βιβλίου στα Ιωάννινα πήρε μορφή στην προσπάθειά μας να
προσθέσουμε ένα ακόμα λιθαράκι στην προετοιμασία και την (θεωρητική) οχύρωση του ανταγωνιστικού
κινήματος από το δικό μας μετερίζι. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η επιθυμία μας το Ελευθεριακό Φεστιβάλ
Βιβλίων Ιωαννίνων να αποτελέσει ένα σταθερό γεγονός και τόπο συνάντησης, ανάλογο με τα αντίστοιχα
φεστιβάλ σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Και σε αυτή την προσπάθεια θέλουμε δίπλα μας
εγχειρήματα/ ομάδες (και κατ’ επέκταση ανθρώπους) που έχουν επιβεβαιώσει τη συνέπειά τους στο παρελθόν
και μπορούν να δεσμευτούν υπεύθυνα για το παρόν/ μέλλον.

Ο σκοπός δεν έχει αλλάξει από τη διοργάνωση του 1ου Φεστιβάλ, αντιθέτως έχει εμπλουτιστεί.
Αντιγράφουμε από το κάλεσμα του 2019:

Σε μια περίοδο διακρατικών εντάσεων, εθνικιστικού παροξυσμού και ύφεσης των ταξικών και
κοινωνικών αγώνων, η ανάγκη να βγούμε προς τα έξω και να δηλώσουμε ότι είμαστε (ακόμα) εδώ προτάσσοντας
μια κοινωνία χωρίς κράτη, τάξεις, μίση και ανισότητες είναι επιτακτική όσο ποτέ άλλοτε. Γι’ αυτό το λόγο
θεωρούμε σημαντικό να γίνονται τέτοιου είδους προσπάθειες για την προώθηση της κουλτούρας της
αυτομόρφωσης και της ανατρεπτικής θεώρησης απέναντι στο εξουσιαστικό και καπιταλιστικό μοντέλο
οργάνωσης της σύγχρονης κοινωνίας.

Θεωρούμε απαραίτητη την όξυνση της κριτικής και συνδυαστικής σκέψης απέναντι στην ψευδαίσθηση
της γνώσης που παρέχει ο πληθωρισμός των νέων πληροφοριακών μέσων, ως απαραίτητο εφόδιο όλων αυτών
που αγωνίζονται για τη δημιουργία ενός πιο όμορφου κόσμου. Αν θεωρήσουμε ότι μεσ’ τα βιβλία αποτυπώνεται
ο πλούτος των ιδεών, των πρακτικών και των εμπειριών των κινημάτων που δρουν ανά τον κόσμο προς την
κατεύθυνση της κοινωνικής απελευθέρωσης, τότε μέσω των ελευθεριακών φεστιβάλ βιβλίου δίνεται η
δυνατότητα ανταλλαγής όλων αυτών των εμπειριών και η ευκαιρία δημιουργίας συντροφικών σχέσεων με άτομα
και ομάδες από άλλες πόλεις. Έτσι, όλα τα εμπλεκόμενα πολιτικά και δρώντα υποκείμενα μπορούν να
παραμένουν διαρκώς ενημερωμένα σχετικά με την εξέλιξη της κοινωνικής και ταξικής πάλης και γενικότερα με
τις επαναστατικές διαδικασίες που συμβαίνουν ανά τον κόσμο ή να αντλούν ιδέες και εμπειρίες από κινήματα
και διαδικασίες που συνέβησαν στο παρελθόν. Να παρακολουθούν τα νεότερα στις επαναστατικές θεωρίες και
να ανταλλάσσουν απόψεις επί όλων αυτών. Επιπρόσθετα πιστεύουμε ότι αν κάποιος αγωνίζεται για να αλλάξει
τον κόσμο, οφείλει να ξέρει πως λειτουργεί και μέσα από τα βιβλία, τις δημόσιες συζητήσεις και τα φεστιβάλ
βιβλίου έτσι ώστε να αποκομίζει ο καθένας/η καθεμιά, όπως και οι πολιτικές ομάδες, τα εφόδια και τις ιδέες για
να το φέρει εις πέρας.

Μια άλλη πτυχή του ελευθεριακού φεστιβάλ, μιας δηλαδή δημόσιας, ανοιχτής και μαζικής διαδικασίας,
αφορά στη δυνατότητα που μας δίνεται να προωθήσουμε την κινηματική μας δουλειά, τις αφίσες μας, τις
προκηρύξεις μας και τα βιβλία μας. Γι’ αυτούς και αυτές που απλά θα περάσουν μια γύρα από το Άλσος και θα
ρίξουν μια ματιά στα βιβλία ή για αυτούς που απλά θα περάσουν από μακριά και θα δουν τα σταντ με τις αφίσες
και τις φωτογραφίες, θα δουν τα τόσα τραπέζια με τα βιβλία, τα πολιτικά συνθήματα στις λινάτσες και τα πανό
μας, θα τους δοθεί η ευκαιρία να αντιληφθούν πως η εικόνα που παρουσιάζουν στα δελτία των ειδήσεων δεν είναι αντιπροσωπευτική. Επομένως, θεωρούμε ότι οι ομάδες της πόλης (και όχι μόνο) πρέπει να αδράξουν την
ευκαιρία και να συμμετέχουν στο φεστιβάλ με τον πάγκο τους και να δώσουν μια πρώτη γεύση στο κοινό που θα
έρθει στο άλσος για το τι εστί αναρχικός/αντιεξουσιαστικός χώρος.”

Επιπρόσθετα, η διοργάνωση του φετινού Ε.Φ.Β.Ι είναι ακόμα πιο κρίσιμη και σημαντική από κάθε
άλλη φορά γιατί μάς βρίσκει σε μια ιδιαίτερη χρονική και πολιτική συγκυρία. Η λεγόμενη πανδημία του
κορωνοϊού έχει αναδείξει τον ρόλο του κράτους με τον πιο απροκάλυπτο και μη αμφισβητήσιμο τρόπο. Αυτός
δεν είναι άλλος από την καταστολή και την ενίσχυση του ιδίου (όσο και του κεφαλαίου). Τα μέτρα, λοιπόν, που
είχαν και έχουν ληφθεί μέχρι τώρα, και μέρος των οποίων έχουν ήδη αφομοιωθεί από μεγάλη μερίδα του
κόσμου, ακόμα και του αγωνιζόμενου, συμπυκνώνονται στο εξής: Περιστολή των κοινωνικών ελευθεριών. Η
απαγόρευση κυκλοφορίας είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Η χρήση, ακόμα και η ίδια μας η ύπαρξη στο
δημόσιο χώρο, έχει οριακά ποινικοποιηθεί, τίθεται υπό όρους και έχει το αντίτιμό της. Πρώτα υλικό, και
αναφερόμαστε στο πρόστιμο που ξεκινάει από τα 150 ευρώ, κι έπειτα στο φαντασιακό που συμπυκνώνεται στην
αφομοίωση του φόβου μιας πιθανής μόλυνσης, είτε αυτός τεκμηριώνεται επιστημονικά είτε όχι.

Το Ε.Φ.Β.Ι, ανέκαθεν, συνειδητά έχει επιλεγεί να πραγματοποιείται σε ανοιχτό δημόσιο χώρο (πάρκο
άλσος) και αυτό γιατί το αντιμετωπίζουμε ως μια μαζική, ανοιχτή διαδικασία προώθησης του διαλόγου, της
ζύμωσης, αλλά και της αντιπαράθεσης πάνω σε ζητήματα που μας ενδιαφέρουν, τα ζούμε καθημερινά και
προβληματιζόμαστε για αυτά. Δεν αντιλαμβανόμαστε τον δημόσιο χώρο ως τον υπό κρατική διαχείριση χώρο,
αλλά ως έναν κοινό τόπο. Ανήκει σε όλους και όλες μας. Εκεί ζούμε, κοινωνικοποιούμαστε, παίζουμε από παιδιά
και ερωτευόμαστε. Διεκδικούμε αυτά που μας ανήκουν, την ίδια μας την ύπαρξη.

Η ίδια η φύση του φεστιβάλ, όπως αυτή περιγράφεται παραπάνω, και η επιλογή του χώρου
διεξαγωγής του ως πολιτική θέση διεκδίκησης ενός κομματιού του εαυτού μας και φυσικής προέκτασης των
δράσεών μας, αποτελεί -ίσως- μια από τις πιο καίριες αιχμές της συγκυρίας. Η πραγματοποίηση του φεστιβάλ
σπάει στην πράξη την καλλιέργεια του φόβου και την ενσωμάτωσή του, την αποξένωσή μας, την επιβολή του
παραλόγου ως πραγματικότητα. Δείχνει ότι σε πείσμα των καιρών, είμαστε ακόμα εδώ προτάσσοντας τη
συντροφικότητα και την κοινωνική και ταξική αλληλεγγύη, απέναντι σε οποιαδήποτε κρίση, υγειονομική ή/και
οικονομική.

Συντροφικά,

η διοργανωτική συνέλευση του Ελευθεριακού Φεστιβάλ Βιβλίου 2020